Şanlıurfa Barosu’ndan cezaevindeki koşullarla ilgili çarpıcı rapor

“Şanlıurfa 1 Nolu T Tipi ve 2 Nolu T Tipi Ceza İnfaz Kurumlarına İlişkin Hak İhlalleri ile Cezaevi İzleme Raporu” açıklandı. Şanlıurfa Barosu Av. Kazım Ekinci İnsan Hakları Merkezi tarafından hazırlanan raporun amacı “Bu çalışma ile yaşanan hak ihlalleri noktasında mahpusların sorunlarının tespit edilmesi, raporlama yapılması, kamuoyu ile paylaşılması ve gerekli hukuki başvuruların yapılması” şeklinde açıklandı.

Merkez üyeleri Av. Nahide Polat Aslan, Av. İbrahim Halil Öyke, Av. Fırat Gerger, Av. Sedanur Mutlu ve Av. Mehmet Çakmak, Şanlıurfa Barosu Başkanlığının görevlendirmesiyle 23 Eylül’de kentteki 1 nolu ve 2 nolu T tipi cezaevlerini ziyaret etti. Merkezin ziyaretlerden sonra hazırladığı raporda “Pandemi gerekçe gösterilerek cezaevlerinde bulunan tutuklu ve hükümlülerin temel hakları ihlal edilmektedir” denildi.

Cezaevlerindeki tutukluların yaşam alanı, sağlık ve beslenme hakkı ile dilekçe, haberleşme ve iletişim haklarının ele alındığı raporda çarpıcı ifadeler yer aldı.

Raporun tespit ve öneriler kısmında şu ifadelere yer verildi: “Yapılan görüşmeler neticesinde Şanlıurfa 1 No’lu T Tipi Ceza İnfaz Kurumunda birçok hak ihlali yaşandığı; yaşanan bu hak ihlallerinin daha önce ziyaret edilen hapishanelerde mahpusların yaşadığı sorunlarla ortaklık gösterdiği gözlemlenmiştir. Kronik bir hal alan ihlallerin başında iletişim, yemek, su sıkıntısı, hijyen sorunu, pandemi sürecinden kaynaklı mahpusların yaşadığı sağlık hakkı ihlali, yine idarenin olumsuz tutumları ve sosyal/kültürel hakların ihlali gibi uygulamalar yer almaktadır. Bu koşullar değerlendirildiğinde tespit ve önerilerimiz şöyledir;

1- Cezaevlerinde yaşanan sorunlar hakkında ilgili ulusal ve uluslararası kurumlara bilgilendirilme ve gerekli başvuruların yapılması gerekmektedir.

2- Mahpuslara ulusal ve uluslararası mevzuatın gereği sağlık hakkı korunmalı ve gerekli özen gösterilmelidir. Hastaneye sevkin yapılması gereken durumlarda gecikmeksizin sevkler yapılmalıdır.

3- Şanlıurfa’da bulunan ceza infaz kurumalarının en temel ihtiyaçlardan olan su ihtiyacının uzun süredir çözüme kavuşturulmaması sağlık hakkının ihlali boyutuna varmıştır. Mahpusların kişisel temizlik ve genel sağlıklarının korunabilmesi için acilen hijyen malzemelerine erişim sağlanmalı öncelikli olarak su sorununun çözülmesi gerekmektedir.

4- Mahpusların iletişim ve yazılı başvuruları konusunda yaşadıkları sorunların çözümü sağlanmalı, cezaevinde yaşanılan olağanüstü durumlarda aile ve avukatlarına sağlıklı iletişim kurabilmelerinin koşulları oluşturulmalıdır.

5- Şanlıurfa T Tipi cezaevinde içinde mahpusların diğer koğuşlardaki arkadaşları ve akrabalarıyla mektuplaşması konusunda yaşadıkları sorunlar çözülmelidir.

6- Mahpusların pandemi süreci bahane edilerek kısıtlanan havalandırmaya çıkma, sosyal ve kültürel etkinlik hakları için gerekli olanaklar sağlanmalıdır.

7- Yaşanılan sorunların kamuoyunda duyarlılık oluşturması ile yetkili kişi ve kurumlara duyurulması açısından kamuoyuyla paylaşılmalıdır.

8- Hapishanede kalan mahpusların sağlıklı bir ortamda kalmaları için gerekli temizlik araçları kendilerine verilmeli; pandemi koşulları dikkate alındığında temizlik ve sağlık konularında titiz davranılması gerekmektedir.

9- Cezaevlerinde süre gelen hak ihlalleri ve pandemi sürecinin yarattığı etkiler nedeniyle artan hak ihlalleri ulusal ve uluslararası hukukun gerektirdiği şekilde bağımsız denetim mekanizmalarının oluşturulması için devlet yetkililerini derhal gerekli çalışmaları başlatmaya davet etmektedir. Ayrıca söz konusu kapalı ceza infaz kurumlarında yaşanan hak ihlallerine karşı Adalet Bakanlığını, TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonunu ve Türkiye İnsan Hakları Eşitlik Kurumu’nu göreve davet ediyoruz.”

Merkez tarafından kamuoyu ile paylaşılan raporun tamamı için tıklayın.