Şanlıurfa çocuk işçi ölümlerinde ilk sıralarda

İSİG’in 11 Haziran’da yayımladığı rapora göre Türkiye’de son üç buçuk yılda 194 çocuk işçi hayatını kaybetti. Raporda 2016'nın ilk 5 ayında en az 18 çocuk işçinin çalışırken hayatını kaybettiği belirtildi. Türkiye’de çocuk işçilerin yarısı tarım, diğer yarısının ise sanayi ve hizmetler sektöründe çalıştığı rapora yansıdı. 

ŞANLIURFA İLK SIRALARDA

Yine rapora göre, 2013-2016 yılları arasında en fazla çocuk işçi ölümü Adana'da. Bu yıllar arasında gerçekleşen çocuk işçi ölümlerinde Şanlıurfa ise ikinci sırada yer aldı. 2013-2016 yıllarında kentte 12 çocuk işçi hayatını kaybetti. 2013-2018 yıllarını kapsayan rapora göre Şanlıurfa’da hayatını kaybeden çocuk işçi sayısı 19.  

Ölen çocuk işçilerin yüzde 45'i 15 yaş ve altı. Çocuk işçi ölümlerinin yüzde 33'ü ise servis kazalarında yaşandı.

"MECLİS ÇOCUK İŞÇİLERİ ARAŞTIRSIN"

HDP Şanlıurfa Milletvekili Ayşe Sürücü, raporun yayımlanmasının ardından meclis araştırması talep etti. Sürücü, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sunduğu yazılı talepte gerekçesini şu sözlerle açıkladı: “Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)’nün açıkladığı verilere göre dünya genelinde 5-14 yaşları arasında 152 milyon çocuk işçi, yaş aralığı 17 yaşa kadar genişletildiğinde ise 170 milyona yakın çocuk işçi bulunuyor. Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF)’na göre ise dünya üzerinde her 10 çocuktan 1’i çalışıyor; bunların yarıya yakını ise tehlikeli çalışma koşullarıyla karşı karşıya bulunuyor. 

Türkiye’de de durum küresel ölçekle karşılaştırıldığında daha iç açıcı değildir. Resmi olmayan rakamlara göre 2 milyon çocuk işçinin olduğu tahmin edildiği Türkiye’de, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin 2019 İş Cinayetleri Raporuna göre, 14 yaş ve altı en az 29 çocuk işçi; 15-17 yaş arası en az 38 çocuk işçi hayatını kaybetmiştir.

Çocuk haklarını askı da tutan “çocuk işçiliği” derin bir toplumsal sorundur. Eğitiminden, uykusundan, oyunlarından uzakta ağır şartlarda kayıt dışı bir şekilde sanayi, tarım, katı atık tesisleri gibi çocukların bulunmaması gereken tehlikeli alanlarda, bir de işçi olarak çalıştırılan 2 milyon civarında çocuk işçi bulunmaktadır. Çocuk işçiliği, çalışma yaşamının önemli sorunları olan güvencesizlik ve kayıt dışı çalışmayla bir araya gelmekle birlikte çocukların eğitim hakkının da bir engelleyicisidir. 

Pandemi sürecinde derinleşen yoksulluğun bir sonucu olarak EBA adlı uzak eğitim sistemine de erişemeyen yüzbinlerce çocuk çalışma alanlarına kanalize edildi. Hükümetin bu noktada kapsayıcı ve çözüm odaklı hiç bir çalışması olmadığı gibi EBA’ya bağlanmada son sırada olan fakat genç nüfus oranında ise ülkede 1. sırada olan Şanlıurfa bu konuda verilebilecek en çarpıcı örneklemdir.

Mevsimlik tarım işçiliği, oto ve ağır sanayi gibi alanlarda her açıdan istismar edilen, sömürülen milyonları aşan çocuk işler noktasında TBMM ciddi bir adım atmalıdır. Çocuk işçiliğinin son bulması için konuya ilişkin tedbirlerin alınması, çocuk işçilerin eğitim hayatına devam ettirilerek fiziksel ve bilişsel gelişimlerinin sağlıkla ilerlemesi için gerekli sosyal desteklerin sağlanması ve tüm unsurların tespiti için nitelikli kurulların da bulanacağı bir meclis araştırma komisyonu kurulması büyük önem arz etmektedir.”