MİSİAD Eyyübiye İlçe Başkan Vekili Hacer Eken Erişmiş, kadınların tarımsal üretimdeki yeri ve ekonomik hayata katılımı üzerine Haber Müdürü Naime Keçeci'ye röportaj verdi. Eken Erişmiş, özellikle kadının tarımsal ve tarıma dayalı sanayide aktif rol almasının önündeki engellere dikkat çekti.
Şanlıurfa, Türkiye’nin tarım merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor. Ancak bu verimli topraklarda üretimin yükünü büyük ölçüde sırtlayan kadınların emeği çoğu zaman görünmez kalıyor. Kadınların tarımdaki katkılarının kayıtlı istihdama nasıl yansıtılabileceği, tarıma dayalı sanayideki istihdam engelleri, sosyal politikaların uygulanabilirliği ve kadın girişimciliğinin kırsal kalkınmadaki rolü, kentin geleceği açısından kritik öneme sahip.
Bu kapsamda MİSİAD Eyyübiye İlçe Başkan Vekili Hacer Eken Erişmiş ile Şanlıurfa’da kadın emeğinin ekonomik ve sosyal hayata yansımalarını, mevcut sorunları ve çözüm önerilerini konuştuk.
1. Şanlıurfa’nın tarım ağırlıklı ekonomisinde kadınların tarımsal üretime katılımı ne düzeyde ve bu katılımın kayıtlı istihdama yansıması nasıl artırılabilir?
Şanlıurfa’da kadınlar tarımsal üretimde yoğun olarak çalışıyor, özellikle pamuk, buğday, mercimek ve fıstık hasadı dönemlerinde iş gücünün önemli bir kısmını kadınlar oluşturuyor. Ancak bu katkı çoğunlukla aile işçiliği kapsamında ücretsiz emek olarak görülüyor. Kayıtlı istihdama yansıtılabilmesi için kadın tarım işçilerine sigorta teşviki sağlanmalı, mevsimlik tarım işçiliği kayıt altına alınmalı ve kooperatifleşme desteklenmeli. Bu sayede hem kadın emeği görünür hale gelir hem de sosyal güvence sağlanmış olur.
2. Tarıma dayalı sanayi (gıda işleme, paketleme, tekstil vb.) sektörlerinde kadın istihdamının önündeki başlıca engeller nelerdir?
Kadınların önündeki en büyük engellerden biri eğitim seviyesinin düşük olması ve mesleki beceri eksikliği. Ayrıca toplumsal cinsiyet rolleri kadınların ev dışında çalışmasına mesafeli bakıyor. Sanayi bölgelerinde kadınlara yönelik güvenli ulaşım imkanlarının sınırlı olması da istihdama katılımı düşürüyor. Meslek edindirme kursları, kadınlara uygun çalışma saatleri ve kreş destekleri bu engelleri azaltabilir.
3. Kadınların iş gücüne katılımını teşvik edecek sosyal politikalar (kreş desteği, esnek çalışma saatleri, kooperatifleşme) Şanlıurfa’da ne kadar uygulanıyor?
Şanlıurfa’da sosyal destekler kısmen mevcut olsa da yaygın ve erişilebilir değil. Belediyelerin açtığı sınırlı sayıdaki kadın merkezleri ve Halk Eğitim kursları önemli bir adım olsa da yeterli değil. Kreş sayısının azlığı ve ücretlerin yüksekliği kadınların çalışmasını zorlaştırıyor. Kooperatifleşme yeni yeni gelişmekte; örneğin kadın girişimiyle kurulan fıstık işleme kooperatifleri kadınların gelir elde etmesine olanak sağlıyor, fakat sayıları sınırlı. Bu politikaların yaygınlaştırılması katılımı artırabilir.
4. Kadınların ekonomik hayata daha fazla katılması Şanlıurfa’nın sosyal yapısında (aile içi karar alma, eğitim, toplumsal cinsiyet rolleri) nasıl bir dönüşüm sağlayabilir?
Kadınların gelir elde etmesi, aile içinde söz hakkını artırır ve kız çocuklarının eğitimine yatırım yapılmasını teşvik eder. Kadınların iş hayatında görünür olması toplumsal cinsiyet rollerinin esnemesine, kız çocuklarının rol modeller görmesine katkı sağlar. Uzun vadede bu durum, erken yaşta evliliklerin azalması, kadınların karar alma mekanizmalarında daha fazla yer alması gibi sosyal dönüşümler yaratabilir.
5. Kadın girişimciliği ve kooperatifleşme, bölgedeki ekonomik kalkınma ve kırsal kalkınma hedeflerine ulaşmada nasıl bir rol oynayabilir?
Kadın girişimciliği, yerel ürünlerin katma değerini artırır. Örneğin isot, fıstık, bastık gibi ürünlerin markalaştırılması ve pazarlanmasıyla hem kadınlar gelir elde eder hem de bölge ekonomisi canlanır. Kooperatifleşme sayesinde kadınlar ürünlerini toplu şekilde satar, maliyetleri düşürür ve pazarlık gücü kazanır. Bu durum hem kırsal göçü azaltır hem de sürdürülebilir kalkınmayı destekler.
Yorumlar
Kalan Karakter: